zinsdeel enkelv zin sameng zin hoofdzin vraagzin bijvoeglijke/betrekkelijke bijzin complementszin bijwoordelijke bijzin
werkwoord naamvallen lidw zelfst nw bijv nw voornaamw telw bijw voorz voegw part woordvolgorde diversen
Morfologie / Werkwoorden  
direct naar: Grammatica    Morfologie    Syntaxis
werkw lidw zelfst.nw bijv.nw bijw voornaamw telw voorz voegw part woordvorming
indeling 1e vervoeging 2e vervoeging deelwoord volt.tijd augment inwendig augment varianten lettergreep met ι-klank
A-grp B-grp E-grp G-grp N-grp T-grp Z-grp 2A1-grp 2A2-grp 2A/B-grp 2B-grp 2C-grp 2D-grp 2O-grp
Grammatica//MorfWerw/MorfWerwRege/AcceAugm3Acti


Augment


Het accent van de vormen van de verleden tijd (paratatikos en aoristos) moet bij de vervoeging van bijna alle werkwoorden op de derde lettergreep van achteren staan.
Wanneer de stam van het werkwoord uit één lettergreep bestaat, is dat in de drie personen van het enkelvoud en in de derde persoon meervoud niet zonder meer mogelijk. Om het accent toch op de derde lettergreep van achteren te kunnen plaatsen wordt een -ε-, het zogenaamde augment, voor de stam van het werkwoord geplaatst.
Bijvoorbeeld:

paratatikos έπλεκα ik was aan het breien
  πλέκαμε wij waren aan het breien
aoristus έπλεξα ik heb gebreid
  πλέξαμε wij hebben gebreid
paratatikos έσκαγα ik barstte
  σκάγαμε wij barstten
aoristus έσκασα ik ben gebarsten
  σκάσαμε wij zijn gebarsten

 

Als werkwoorden samengesteld zijn uit een voorzetsel en een werkwoord waarvan de stam uit slechts één lettergreep bestaat, wordt het augment vaak tussen het voorzetsel en dat werkwoord geplaatst. In dat geval spreekt men van een inwendig augment.

Bijvoorbeeld:
προβλέπω voorzien, προέβλεψα ik voorzag

Bij sommige werkwoorden heeft dat gevolgen voor de laatste letter van het voorvoegsel.

 

Ook bij het voltooid deelwoord passief kan het voorkomen dat er een augment wordt toegevoegd.
Bijvoorbeeld:

σταυρώνω kruisigen, εσταυρωμένος gekruisigd
Dit kan dan ook nog een vorm aannemen die reduplicatie wordt genoemd.
Bijvoorbeeld:
πείθω overtuigen, πεπεισμένος overtuigd

 

In zeldzame gevallen kan als augment niet alleen een -ε-, maar ook -η- of -ει- voorkomen.
Het bekendst en veelgebruikt is: ήξερα ik wist, ήθελα ik wilde.

 

Zowel reduplicatie als de augmenten -η- en -ει- zijn overblijfsels van het Oudgrieks.
ενώνω verenigen, ηνωμένος verenigd

 

Soms wordt in situaties waarin geen augment nodig is, toch een augment gebruikt. Dit komt vooral voor in meer literaire, formele of oudere teksten.
Bijvoorbeeld:
....

 


© Auteursrecht voorbehouden. Zie pagina Copyright
 

.



 
  
 

Semantiek
Betekenisleer

l

Syntaxis
Syntaxis

l

Morfologie
Morfologie

l

Alfabet

l

Fonologie

     

*

*

*

*

   

+

+

De bovenstaande zwarte sterren geven van elke pagina het niveau aan.

1 ster: beginnersniveau
2 sterren: gevorderden-niveau
3 sterren: studieniveau

1 plus: beschouwing
2 plussen: overzicht